Pahalı ve tek kullanımlık roketlerin yerini alabilecek bir roket-jet melezi motor geliştiriliyor.
Reaction Engines firması tarafından detayları sır gibi saklanan SABRE projesi eğer hayata geçirilebilirse, önümüzdeki yıllarda uzaya gitmek inanılmaz kolay ve ucuz hale gelebilir. SABRE projesi (Synergistic Air-Breathing Rocket Engine) son derece özel bir motor, hem jet, hem de roket motorlarının ortak özelliklerini taşıyor. Avrupa Uzay Ajansı (ESA) tarafından da dikkatle incelenen ve onaylanan projenin detayları haliyle devlet sırrı gibi korunuyor.
SABRE motoru 25 kilometreye kadar olan yüksekliklerde bir jet motoru gibi çalışıyor, atmosferden çektiği havayı yakıtla karıştırarak yakıyor ve elde edilen tepkimeyle ses hızının beş katı kadar bir sürate çıkmaya imkan tanıyor. Tabii bu büyük bir yenilik değil, Lockheed-Martin yapımı SR-71 daha 1960’lı yıllarda rahatlıkla benzer bir performans sergiliyordu. SR-71’in irtifa ve sürat rekorlarının bir kısmı hala kırılabilmiş değil.
Ancak esas yenilik, atmosferin üst tabakalarına yaklaşıldığında görülüyor. Belirli bir irtifadan sonra roket motoru olarak çalışmaya başlayan SABRE sistemi, taşıdığı aracı rahatlıkla dış uzaya götürebilecek potansiyeli sergiliyor. Bu motor atmosfer içi uçuşlarda dünyanın herhangi bir yerine 4 saatte seyahat etmenize yetecek kadar güçlü. Üstelik atmosferik uçuş modundan, atmosfer dışı uçuş moduna geçmesi de anında gerçekleşiyor ve herhangi bir ek donanım takılması gerekmiyor. Yani bu motora sahip olan uçak rahatlıkla dünyanın herhangi bir yerinden kalkabilir, başka bir yere gidebilir, sonra da yakıt ikmali yapıp tekrar havalanarak yörüngedeki bir uzay istasyonuna seyahat edebilir. Bugüne dek sadece bilim-kurgu filmlerinde görebildiğimiz bir esneklik bu!
Tabii bu motorlar şimdilik sadece tasarım aşamasındalar ancak yapılmalarının önündeki tüm teknolojik engeller neredeyse tamamen aşılmış. Hatta ESA’dan onay alan Reaction Engines, önümüzdeki üç yıl içinde SABRE motorunun küçük ölçekli bir modelini üretmeyi ve atmosferik denemelere başlamayı planlıyor. Halen üzerinde çalışılan bu türden tek motor olan SABRE’nin test modelinin imal edilmesi yaklaşık 400 milyon doları bulacak. Ancak bu aşama başarıyla geçilirse, motorun önümüzdeki 10 yıl içinde piyasaya çıkabileceği düşünülüyor.
Tabii bu motorun takılacağı uçak da sıradan olmayacak. Reaction Engines mühendisleri tamamen bu motoru kullanmak üzere hazırlanmış Skylon kod adlı bir de uçak tasarlamışlar. Fakat uçağın imal edilmesi şimdilik arka planda kalıyor, önce SABRE motor sisteminin mükemmel şekilde çalışır hale gelmesi gerekiyor. Eğer Reaction Engines planlandığı şekilde bu projeyi yürütebilirse, bundan 10 yıl sonra uzaya gitmek için tek yapmanız gereken bir uçuş bileti almak olabilir.
