Spirit Gezgini için hazırlanmış bir konsept çalışması.

Spirit ve Opportunity’e Ne Kadar Teşekkür Etsek Az

In Haber, Mobil by Özay ŞenLeave a Comment

Spirit Gezgini için hazırlanmış bir konsept çalışması.

Spirit Gezgini için hazırlanmış bir konsept çalışması.

İkiz gezginlerin Mars macerası 10. yılını doldurdu! Bu zamana kadar onlar sayesinde neler öğrendik?

Bundan 10 yıl önce, Mars isimli kızıl gezegen, iki yeni ziyaretçisine kucak açtı. NASA tarafından görevlendirilen Spirit ve Opportunity, Mars’ın yüzeyine 2004 yılının Ocak ayında iniş yaptı.

Daha açıklayıcı konuşmak gerekirse, Spirit, 3 Ocak 2004 tarihinde, yanında 6 farklı bilimsel ekipman ve birçok kamera ile Gusev Krateri’ne başarıyla iniş yaptı. Opportunity ise aynı ekipman ile birlikte 24 Ocak 2004 tarihinde daha sonrasında Eagle Krateri olarak adlandırılacak, Meridiani Platosu’na iniş yaptı.

MER (Mars Exploration Rover) araştırmaları yöneticilerinden Ashley Stroupe, ikiz gezginlerin Mars yüzeyinde 3 ay bile dayanamayacağını söylüyordu. Ancak beklenmedik bir biçimde iki gezginin de çalışmaları yıllar boyunca, bilim dünyasına yardımcı oldu.

Opportunity Gezgini, üretim tezgahında.

Opportunity Gezgini, üretim tezgahında.

Spirit’in görevi Mart 2010 tarihinde bitti. Çünkü Dünya ile olan bağlantısı koptu! Bu dönemde Opportunity, görevine devam etti. İki gezgin toplamda 315.000 fotoğraf çekip, Dünya’ya gönderdi. Fotoğraflar çekilirken Pancam ismi verilen bir tür CCD kamera kullanıldı. Geniş açı, makro-mikro çekim, panoramik çekim gibi teknikler kullanıldı. Ayrıca ilk kez Mars yüzeyinden renkli ve detaylı fotoğraflar alındı.

Spirit, 1 Mayıs 2009’da yumuşak toprağa saplandı. NASA gezgini kurtarmaya çalışsa da başarılı olamadı. Spirit, bulunduğu noktadan bağlantısının koptuğu 22 Mayıs 2010 tarihine kadar bilgi göndermeye devam etti.

Opportunity ise çalışmaya devam ediyor. Bu inatçı gezgin, durmak nedir bilmiyor. Kendisine biçilen ömrü 40’a katlayan Opportunity, son olarak Gizemli Taş adı verilen bir olaya karışmıştı. Daha önce fotoğrafını çektiği bölgede bilinmeyen bir cisim görüldü. Hemen hemen bir golf topu büyüklüğünde olan bu parlak taş, Gizemli Taş olarak adlandırıldı. Konu hakkında henüz net bir açıklama yok; Ancak birçok teori var.

Bu olay, Opportunity’nin ilklerinden değil. Tarihler 18 Ocak 2009’u gösterirken, Opportunity bir taşın yanından geçti. Karpuz büyüklüğündeki bu taşı yakından incelemeye başlayan gezgin, topladığı verileri de Dünya’ya göndermeye devam etti.

Block Island Meteorit

Block Island Meteorit

Yeryüzündeki bilim-insanlarının açıklamasına göre Block Island adı verilen bu taş, Mars yüzeyinde şu ana kadar keşfedilen en büyük meteorit. Nikel ve Demir bakımından oldukça zengin. Gezgin, taşın en doğru görüntüsünü elde etmek için Eylül ayının başına kadar Block Island’ın başında beklemişti.

Spirit’in gezegen yüzeyinde görevlerinden biri de hidrotermal hareketliliği araştırmaktı. 2007 yılında, üzerinden geçtiği bir yapı gezgini şaşırttı. İlk başta antik bir hidrotermal sisteme benzeyen bu yapı, bilim dünyasını da heyecanlandırmıştı. Tekerlekleri bu yapıya saplanan Spirit, çıkmak için hem etrafını kazdı hem de topraktan örnekler toplayarak geri yolladı.

Şimdi sizleri biraz geriye götüreceğim. Spirit, 2005 yılında Gusev Krateri’ndeki en uygun noktaya yerleşti. Pancam kamerası ile 750-nanometre, 530-nanometre ve 430-nanometre renk filtrelerini kullanarak, evrenin en muhtelem görüntülerinden birini yakaladı: Mars’ta Güneş’in batışı. Bilim dünyası bu görüntüye kendilerini ne kadar kaptırsalar da, fotoğraf çekimindeki amaç güneş ışınlarının ortaya çıkardığı atmosferik yapıyı daha iyi incelemekti.

Mars'ta Güneşin Batışı

Mars’ta Güneşin Batışı

Spirit ve Opportunity, Kızıl Gezegen hakkında en detaylı bilgileri bizlere ulaştırdı. Spirit artık aramızda olmasa da, Oppurtunity elinden geldiğince çalışmalarına devam ediyor. Öte yandan Gezegen’in diğer tarafında Curiosity, haldır haldır çalışıyor. NASA, bütçe ayarlamaları yapabilirse yeni bir gezgini de Mars’a göndermeyi planlıyor.

10 yılı geride bırakan bu ikiz robot gezginlere ne kadar teşekkür etsek azdır.