Metaverse iddiası, teknoloji dünyasında son yılların en gürültülü vaatlerinden biriydi. Ancak geçen hafta gelen haberler, bu hayalin sessizce rafa kaldırıldığını net biçimde gösterdi. Meta, Reality Labs biriminde yaklaşık 1.500 çalışanla yollarını ayırdı. Bu sayı, bölümün toplam kadrosunun yaklaşık yüzde 10’una denk geliyor. Aynı süreçte birçok VR oyun stüdyosu da kapatıldı. Dört yıl önce tüm kurumsal kimliğini bu vizyon üzerine kuran bir şirket için tablo oldukça sert.
Metaverse uğruna değişen bir kimlik
Hatırlanacağı üzere şirket, 2021 yılında Facebook adını geride bırakıp Meta markasına geçti. Bu değişim yalnızca bir isim güncellemesi değildi. Amaç, sanal gerçeklik merkezli yeni bir teknoloji çağının lideri olmaktı. Ayrıca yıllar içinde biriken veri gizliliği skandalları ve kamuoyu baskısından uzaklaşmak da bu kararın arka planında yer aldı.
Genç kullanıcıların klasik sosyal medya yerine oyun içi sosyalleşmeyi tercih etmesi de önemli bir etkendi. Özellikle Fortnite ve Roblox gibi yapımlar, Meta’nın gelecek okumasında merkezi bir rol oynadı. Fakat beklenti ile gerçeklik arasındaki mesafe kısa sürede açıldı.
Kapanan stüdyolar ve Metaverse’den geri adım
Son dalga işten çıkarmalar, yalnızca rakamlarla sınırlı kalmadı. Şirket içindeki bazı VR oyun stüdyoları tamamen kapatıldı. Bu gelişmeler ilk olarak The Wall Street Journal tarafından duyuruldu. Ardından CNBC ve Bloomberg gibi kaynaklar da bütçenin yüzde 30’a varan oranda kesildiğini yazdı.
Etkilenen alanlar arasında:
- Şirket bünyesindeki VR oyun stüdyoları
- VR fitness uygulamalarına yönelik yeni içerik planları
- Ofisler için geliştirilen sanal çalışma platformları
Bu adımlar, metaverse odaklı yatırımların artık öncelik olmadığını açıkça ortaya koyuyor.
Yapay zeka yükselirken metaverse geri planda kaldı
Bugün Meta’nın stratejik odağı net biçimde AI tarafına kaymış durumda. Sanal dünyalar için ayrılan kaynaklar azalırken, üretken AI ve altyapı yatırımları hız kazanıyor. Şirketin kendi içinde bile metaverse kelimesinin eskisi kadar sık telaffuz edilmediği konuşuluyor.
Bu değişim aslında sürpriz değil. Reality Labs bugüne kadar tek bir yıl bile kâr edemedi. Toplam harcama yaklaşık 73 milyar dolara ulaştı. Bu rakam, günlük 1 milyon dolar harcayarak iki yüzyıl boyunca aynı tempoyu sürdürmeye denk geliyor. Yatırımcılar için bu tablo uzun süredir rahatsız ediciydi.
“Açıkta İnşa Etmek” Neden İşe Yaramadı?
Metaverse’in ilk sürümleri, beklentileri karşılamaktan uzaktı. Ruhsuz avatarlar, eksik özellikler ve aceleye getirilmiş deneyimler kullanıcı ilgisini hızla düşürdü. Hatta Mark Zuckerberg’in paylaşılan bir avatar görseli, projenin ciddiyetini sorgulatan bir internet esprisine dönüştü.
“Açıkta inşa et” yaklaşımı, talep güçlü olduğunda işe yarar. Ancak sanal gerçeklik tarafında tüketici ilgisi hiçbir zaman beklenen seviyeye çıkmadı. VR başlık satışları düşüşe geçti ve Meta’nın pazar liderliği bile bu eğilimi tersine çeviremedi. Şirket artık hayal satmak yerine, gerçek getiri sağlayacak alanlara yöneliyor.
Sanal alemde satın alınan araziler ne oldu, değerlendi mi