Farklı bellek hızları, çift kanal bellek kullanımı ve CL değerlerinin oyun sistemlerinde ne kadar etkili olduğunu gösteren detaylı bir rehber hazırladık.
Technopat forumlarında, sistem tavsiyeleri başlıkları altına gelen belleklerle ilgili yorumlarla başlayalım:
“AMD FX serisi işlemciler 1866MHz belleklerle tam performansta çalıştığı için 1866 MHz bellek alman lazım.”
“Belleklerin 8GB olması bence daha iyi çünkü ileride yeniden bellek almanız gerekecek” “Anakart uyumluluğu diye bir şey var. Anakartının desteklediği frekans da ve desteklediği GB boyutunda alman lazım. Bir de başka belleğin varsa aynı marka aynı frekans aynı gecikme süresinde olmasına dikkat et.”
“İkinci sistemde bellekleri 1866MHz yapın. 10 numara olacaktır.” “Tek slot yerine çift slot bellek kullanın. Çünkü tek kanal bellek, çift kanal bellekten daha performanslıdır.” “Evet öyle yapsan daha iyi. Ama belleği 1866MHz yapmayı unutma.”
“Bunun yanında bana bir tanıdığım su şekilde önerdi : Anakart kaç MHz destekliyorsa o MHz’de bellek al diye, bu olay kafamı karıştırıyor. 2400MHz anakarta, 2400MHz bellek takarsam, işlemcinin de o şekilde performanslı olacağı konusunda. Bana bu konuda yardımcı olursan sevinirim.”
“İşlemcin en fazla neyi destekliyorsa o MHz’de bellek alacaksın. Aksi taktirde overclock yapman gerekir. AMD FX serisi işlemciler 1866MHz bellekleri çalıştırır. Fazlasını taksan bile overclock yapmazsan 1866MHz’de çalışır.”
Alıntılar, genellikle ev kullanımları ve özellikle oyun sistemleri için yapılan tavsiyelerden derlenmiştir. Okurlarımızın pek çoğu, hızlı belleklerin özellikle oyun konusunda sistemin genel performansını artıracağını söylüyor.
Peki gerçekten günlük kullanım ve özellikle oyunlar için gerçekten hızlı belleklere ihtiyacımız var mı?
Bu rehberin amacı; özellikle forumlarda dolaşan pek çok şehir efsanesine gerçek testlerle cevap vererek, kullanıcılara oyun sistemlerinde belleklerin ne etkili olabileceğini göstermektir.
Testlere giriş yapmadan hemen önce, konu içinde geçen terimlerden bahsedelim:
Bellek Nedir?
RAM (Random Access Memory) yada bellekler, sistemin geçici depolama birimleridir. Küçük bir devre kartı üzerine monte edilen yongalardan oluşan bellek modülleri, ihtiyacı olduğunda işlemcinin verilere hızlı bir şekilde ulaşmasını sağlar. Şu an 1333MHz’le 3000MHz arası satılan belleklerde DDR3 standardı yerleşmiş durumda ve kısa bir süre sonra DDR4 ile tanışacağız.
Çift Kanal Bellek Kullanımı Nedir?
İşlemciye gömülü bellek kontrolcüsünün, bellek yongalarındaki 64 bitlik iki adet veriyolunu aynı anda kullanabilmesi ve bellek-işlemci arasındaki bantgenişliğinin 128 bite çıkmasıdır. Teoride iki kat daha fazla performans artışı sağlayan çift kanal kullanımının, pratikte çok da fazla dikkate alınmayacak bir getiri sağladığını biliyoruz.
Belleklerdeki “CL” Tanımlaması Nedir?
İşlemciye gömülü bellek kontrolcüsü, bellek yongasının içindeki hücrelere erişebilmek için ilk olarak hücrenin bulunduğu satıra ulaşır ve bu süre arasında gecen zamana RAS Latency (Row Access Strobe Latency) denir. Kontrolcünün hücrenin bulunduğu sütuna erişim zamanı da CAS Latency(Column Access Strobe) olarak adlandırılır. CL’yi kısaca; belleklerdeki gecikme süresi olarak nitelendirebiliriz.
Test Sistemi
- Intel i7-4770K işlemci
- MSI Z87 MOPOWER MAX anakart
- MSI GTX 760 Hawk ekran kartı
- GSKILL 2400MHz 16GB bellek
- Memoright 120GB SSD
- Cooler Master Test Bench V 1.0 kasa
- Cooler Master 600 watt güç kaynağı
GSKILL’ın 16GB sığalı 2400MHz hızındaki bellekleri CL11’de 11-11-31 değerlerinde çalışıyor. Test aşamasında, anakartın BIOS’undan XMP profili yardımıyla bellekleri sırası ile 1333, 1600, 1866, 2133 ve 2400MHz hızlarda çalıştırdık. 
Hız Karşılaştırması – Sentetik Testler
İlk olarak; farklı hızlarındaki belleklerin sentetik yazılım ve oyun performanslarına göz atıyoruz. 
oyunda fark etmez fakat oyun oynarkenaynı zamanda müzik-video-stream vs programlarını kullanırken bellek frekansı ve genişliği fark etmeyecek mi ?
Video programını biraz açarsanız yanıt verebilirim.
video kayıt programları yani..
Oyun sırasında müzik dinleyip aynı anda video kayıt yaparsanız, toplam iş yükü bellekleri değil işlemci zorlar.
bu çoklu iş gücünü sağlamak iiçin hangi işlemci özelliği daha fazla aranmalı peki ?
Multitasking için çekirdek sayısı önemlidir.
Abi bu konuyu biraz daha açarsan iyi olur çünkü bunu okuyan arkadaşlar gidip 8 çekirdeği var diye AMD alacaktır. Gel gelelim Tofaş da ki 8 tekerlek Ferrari de ki 4 tekerleğe eşit değil. :P
Geafikler çok yanıltıcı arada 0,2 fps fark varken bile grafiklerde sanki 2 katı fark varmış gibi gösteriliyor.
Kesinlikle haklısınız. Grafikler Excel’den.
Elinize sağlık güzel bir inceleme olmuş. Biz de daha önce yaptığımız testlerde bellek frekansı ve zamanlama değerlerinin oyunlarda neredeyse hiç fark yaratmadığını görmüştük. Yüksek frekanslı ve düşük zamanlamalı bellekler render , cad cam , corel draw ve photoshop gibi uygulamalarda fark oluşturuyor. Hatta bu seviye kullanıcıların bellek miktarı olarak 8GB’ın üzerine çıkması gerektiğini çok rahat söyleyebilirim. Tek bir nokta sonuçlar neredeyse birbirinin aynısı olsa da tablo da sanki 2 kat fark varmış gibi görünüyor onları biraz PhotoSHopta birbirine yaklaştırmak güzel olabilir , en azından konuyu detaylı incelemeyip bakıp geçen kullanıcılar için. Tekrar elinize sağlık.
Bellekler konusunda cok yararlı bir rehber hazırlamışsınız. merak ettiğim bir kaç şeye cevap buldum teşekkürler
süper bir inceleme , efsanelere göre değil de bilimsel bir inceleme olmuş. ellerinize sağlık.
Video render alırken tam olarak ramin işlevi ne oluyor ? bunun yanında render alırken bilgisayarın hangi özellikleri ön plana çıkar ?