Merhaba değerli Technopat Sosyal üyeleri!
Bilgisayarınızın performansını, kararlılığını ve güvenliğini sağlamanın en kritik yollarından biri, donanım sürücülerini (driver) güncel tutmaktır. Sürücüler, işletim sisteminiz (Windows gibi) ile donanımlarınız (Ekran Kartı, Anakart Chipseti gibi) arasındaki iletişimi sağlayan temel yazılımlardır. Bunu bilmeyen yoktur diye düşünüyorum zaten.
Bu rehberde, Windows işletim sisteminde donanım sürücülerinizi güncellemenin en güvenilir ve detaylı yollarını, özellikle manuel ve INF dosyasıyla kurulum gibi gelişmiş yöntemlere ağırlık vererek adım adım anlatacağız.
Büyük bir sürücü güncellemesi (özellikle ekran kartı veya yonga seti) yapmadan önce, olası bir sorunda geri dönebilmek için mutlaka manuel olarak bir Sistem Geri Yükleme Noktası oluşturun. Bir sorun olması artık günümüzde zor ama tedbiri elden bırakmamak önemli.
Bu yöntem, genellikle en hızlı ve en basit yoldur; ancak Windows'un yalnızca onaylanmış (WHQL) ve nispeten eski sürümleri bulabileceğini unutmayın.
En iyi performansı ve güvenliği sağlamak için daima donanım üreticinizin resmi web sitesini ziyaret ederek en güncel sürümü indirmelisiniz.
Model numarasını öğrenmek için Windows Arama çubuğuna dxdiag yazıp çalıştırabilir veya Görev Yöneticisi'ndeki Performans sekmesinden donanım bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Belirlediğiniz modele göre ilgili üreticinin "Sürücüler" veya "Destek" sayfasına gidin (NVIDIA, AMD, Intel veya laptop üreticinizin sitesi).
Bazı durumlarda elinizde doğrudan çalıştırılabilir bir .exe yerine sadece bir sürücü klasörü bulunur. Bu durumda .inf dosyası üzerinden kurulum yapmalıyız.
Aygıt Yöneticisi'nde "Bilinmeyen Aygıt" olarak görünen donanımların sürücüsünü bulmak için Donanım Kimliği (Hardware ID) yöntemi en kesin çözümdür.
Windows Update, çoğu zaman temel sürücüleri ve kritik güncellemeleri otomatik olarak yükler. Ancak, birçok kullanıcı İsteğe Bağlı Güncellemeler kısmını kontrol etmeyi atlar. Oysa bazı donanım üreticileri (özellikle laptop bileşenleri ve yonga setleri), sürücülerin güncel ve onaylanmış sürümlerini buradan kullanıma sunar.
Yeni yüklediğiniz bir sürücü, sisteminizde kararsızlığa yol açarsa, panik yapmadan hızlıca geri dönebilirsiniz. Bu, manuel yedek almaktan daha hızlı bir acil çıkış yoludur.
Nadir durumlarda, özellikle yeni çıkan Anakart Yonga Seti (Chipset) veya bazı özel bileşenlerin sürücüleri, düzgün çalışabilmek için önce anakartın BIOS/UEFI sürümünün güncel olmasını şart koşar. Büyük bir güncelleme yapmadan önce, anakart üreticinizin web sitesinden en son BIOS sürümünü kontrol etmekte fayda var.
Bu detaylı rehberi okuyarak sistem sağlığınıza önem verdiğiniz için tüm okurlarımıza teşekkür ederim. Unutmayın, güncel sürücüler kararlı bir bilgisayar deneyiminin temelidir. Sorularınız ve yorumlarınız için konuya yazmaktan çekinmeyin.
@Astiva tarafından hazırlanmıştır.
Bilgisayarınızın performansını, kararlılığını ve güvenliğini sağlamanın en kritik yollarından biri, donanım sürücülerini (driver) güncel tutmaktır. Sürücüler, işletim sisteminiz (Windows gibi) ile donanımlarınız (Ekran Kartı, Anakart Chipseti gibi) arasındaki iletişimi sağlayan temel yazılımlardır. Bunu bilmeyen yoktur diye düşünüyorum zaten.
Bu rehberde, Windows işletim sisteminde donanım sürücülerinizi güncellemenin en güvenilir ve detaylı yollarını, özellikle manuel ve INF dosyasıyla kurulum gibi gelişmiş yöntemlere ağırlık vererek adım adım anlatacağız.
Başlamadan Önce: Ön Hazırlık
Büyük bir sürücü güncellemesi (özellikle ekran kartı veya yonga seti) yapmadan önce, olası bir sorunda geri dönebilmek için mutlaka manuel olarak bir Sistem Geri Yükleme Noktası oluşturun. Bir sorun olması artık günümüzde zor ama tedbiri elden bırakmamak önemli.
Yöntem 1: Aygıt Yöneticisi Kullanarak Güncelleme
Bu yöntem, genellikle en hızlı ve en basit yoldur; ancak Windows'un yalnızca onaylanmış (WHQL) ve nispeten eski sürümleri bulabileceğini unutmayın.
1. Aygıt Yöneticisine Ulaşın
- Başlat menüsüne sağ tıklayın veya klavyeden Windows tuşu + X kombinasyonunu kullanın. Açılan menüden "Aygıt Yöneticisi" seçeneğine tıklayın:
2. İlgili Aygıtı Bulun ve Güncelleme İşlemini Başlatın
- Güncellemek istediğiniz donanımın kategorisini (örneğin, Görüntü Bağdaştırıcıları veya Ağ Bağdaştırıcıları) genişletin.
- Donanımın adına sağ tıklayın ve "Sürücüyü güncelleştir" seçeneğini seçin.
3. Otomatik Arama Yapın
- "Güncel sürücü yazılımını otomatik olarak ara" seçeneğini seçin. Windows, hem bilgisayarınızda hem de internette en uygun sürücüyü bulmaya çalışacaktır.
Yöntem 2: Üreticinin Web Sitesinden Manuel Güncelleme
En iyi performansı ve güvenliği sağlamak için daima donanım üreticinizin resmi web sitesini ziyaret ederek en güncel sürümü indirmelisiniz.
1. Donanım Modelinizi Tam Olarak Belirleyin
Model numarasını öğrenmek için Windows Arama çubuğuna dxdiag yazıp çalıştırabilir veya Görev Yöneticisi'ndeki Performans sekmesinden donanım bilgilerine ulaşabilirsiniz.
2. Üreticinin Resmi Sürücü Sayfasına Gidin
Belirlediğiniz modele göre ilgili üreticinin "Sürücüler" veya "Destek" sayfasına gidin (NVIDIA, AMD, Intel veya laptop üreticinizin sitesi).
3. Doğru Sürücüyü İndirin ve Kurun
- Sayfada sizden İşletim Sisteminiz ve donanımınızın tam modeli istenir.
- En son sürümü indirerek genellikle bir .exe uzantılı kurulum dosyasını çalıştırın ve ekrandaki talimatları takip edin.
Yöntem 2.1: INF Dosyası ile Manuel Kurulum (Klasörden Yükleme)
Bazı durumlarda elinizde doğrudan çalıştırılabilir bir .exe yerine sadece bir sürücü klasörü bulunur. Bu durumda .inf dosyası üzerinden kurulum yapmalıyız.
Adım A: Sürücü Klasörünü Hazırlayın
- İndirdiğiniz sıkıştırılmış sürücü paketini bir klasöre açın WinRAR veya 7-zip ile.
- Bu klasörün içinde genellikle .inf uzantılı bir dosya arayın (Örnek: mtkwl6ex.inf).
Adım B: Sürücüyü Manuel Olarak Yükleyin
- Aygıt Yöneticisi'ni açın.
- İlgili aygıta sağ tıklayın ve "Sürücüyü güncelleştir" seçeneğini seçin.
- "Sürücüleri bilgisayarımda tara" seçeneğini seçin.
- "Göz At..." düğmesine tıklayın ve Adım A'da sürücü dosyalarını çıkardığınız klasörün kendisini seçin.
- "İleri" butonuna tıklayın. Windows, seçtiğiniz bu klasörün içinde en uygun .inf dosyasını bulup kurulumu gerçekleştirecektir.
Yöntem 3: Donanım Kimliği İle Sürücü Bulma (Bilinmeyen Aygıtlar İçin)
Aygıt Yöneticisi'nde "Bilinmeyen Aygıt" olarak görünen donanımların sürücüsünü bulmak için Donanım Kimliği (Hardware ID) yöntemi en kesin çözümdür.
Adım A: Donanım Kimliğini Kopyalama
- Aygıt Yöneticisi'nde sürücüsünü aradığınız aygıta sağ tıklayın ve "Özellikler" seçeneğini seçin.
- Açılan pencerede "Ayrıntılar" sekmesine gidin.
- "Özellik" açılır menüsünden "Donanım Kimlikleri" (Hardware Ids) seçeneğini bulun ve seçin.
- Listelenen değerlerden en üsttekine sağ tıklayın ve "Kopyala" seçeneğiyle bu uzun kodu kopyalayın.
Adım B: İnternette Arama ve İndirme
- Kopyaladığınız bu uzun kimliği bir internet arama motoruna yapıştırın.
- Aramanız sonucunda bu donanım kimliğine sahip olan aygıtın tam adı ve model numarası ortaya çıkacaktır.
- Öğrendiğiniz modelin resmi üreticisinin sitesinden (Yöntem 2) doğru sürücüyü indirerek kurulumu tamamlayın.
Yöntem 3: Windows Update Kullanarak Güncelleme (İsteğe Bağlı Güncellemeler)
Windows Update, çoğu zaman temel sürücüleri ve kritik güncellemeleri otomatik olarak yükler. Ancak, birçok kullanıcı İsteğe Bağlı Güncellemeler kısmını kontrol etmeyi atlar. Oysa bazı donanım üreticileri (özellikle laptop bileşenleri ve yonga setleri), sürücülerin güncel ve onaylanmış sürümlerini buradan kullanıma sunar.
- Ayarlar uygulamasını açın (Windows tuşu + I).
- Sol menüden Windows Update'i seçin.
- Sayfanın ortasında yer alan "Gelişmiş Seçenekler" (Advanced options) bağlantısına tıklayın.
- Açılan menüde, "İsteğe bağlı güncellemeler" (Optional updates) başlığına tıklayın.
- Burada listelenen Sürücü Güncelleştirmeleri (Driver updates) kısmını genişletin. Burada gördüğünüz güncellemeleri seçip "İndir ve yükle" diyerek kuruluma başlayabilirsiniz.
Son İpuçları ve Uyarılar
- Eski Sürücüyü Temizleyin (DDU): Özellikle ekran kartı sürümü atlıyorsanız, eski sürücü kalıntılarını temizlemek için Display Driver Uninstaller (DDU) gibi güvenilir araçları kullanmanız tavsiye edilir.
Ayrıca bu araç ile de eski görünmeyen sürücüler silinebiliyor.
- Otomatik Sürücü Güncelleyicilerden Kaçının (Resmi Araçlar Hariç): Piyasada tek tıkla sürücü güncellemeyi vaat eden ve rastgele sürücüler yükleyen 3. parti "driver booster" türü programlardan kesinlikle uzak durun. Ancak, Anakart/Laptop üreticinizin (ASUS Armoury Crate, MSI Center, HP Support Assistant gibi) sunduğu resmi araçlar, donanımınızla tam uyumlu çalışır ve sisteminizin özel bileşenlerinin yönetimini güvenle sağlar. Bu tür resmi üretici yardımcı programlarını kullanmanızda hiçbir sakınca yoktur:
Sürücüyü Geri Alma (Rollback) Özelliği
Yeni yüklediğiniz bir sürücü, sisteminizde kararsızlığa yol açarsa, panik yapmadan hızlıca geri dönebilirsiniz. Bu, manuel yedek almaktan daha hızlı bir acil çıkış yoludur.
- Aygıt Yöneticisi'ni açın.
- Sorun çıkaran aygıta sağ tıklayın ve "Özellikler" seçeneğini seçin.
- "Sürücü" sekmesine gidin.
- Burada "Sürücüyü Geri Al" (Roll Back Driver) düğmesiyle, önceki kararlı sürüme tek tıkla geri dönebilirsiniz.
BIOS/UEFI Ön Koşulu
Nadir durumlarda, özellikle yeni çıkan Anakart Yonga Seti (Chipset) veya bazı özel bileşenlerin sürücüleri, düzgün çalışabilmek için önce anakartın BIOS/UEFI sürümünün güncel olmasını şart koşar. Büyük bir güncelleme yapmadan önce, anakart üreticinizin web sitesinden en son BIOS sürümünü kontrol etmekte fayda var.
BIOS içerisinde yer alan ve Windows'ta çalışan yardımcı araçlar
Bazı anakart üreticileri BIOS'larında kendi yazılımlarını ve sürücü güncelleme için Windows altında yardımcı program çalıştırabilirler. Bunun için her anakarta özel olarak ayarlanmış bu BIOS seçeneğinin etkin olması gereklidir. Anakartınızın ve BIOS'unuzun güncel olması önemlidir. Seçeneğin ismi ve konumu anakarttan anakarta değişebilir.Kapanış
Bu detaylı rehberi okuyarak sistem sağlığınıza önem verdiğiniz için tüm okurlarımıza teşekkür ederim. Unutmayın, güncel sürücüler kararlı bir bilgisayar deneyiminin temelidir. Sorularınız ve yorumlarınız için konuya yazmaktan çekinmeyin.
@Astiva tarafından hazırlanmıştır.
Son düzenleyen: Moderatör: