Anasayfa Makale Ekran Kartı Bileşen Rehberi

Ekran Kartı Bileşen Rehberi

Ekran kartları hakkında merak ettiğiniz soruların cevaplarını bulabileceğiniz detaylı bir rehber hazırladık.

IMG_4071

Ekran Kartı Nedir?

Ekran kartları temel olarak; 2 ve 3 boyutlu görüntüleri işleyerek monitöre aktaran ve bilgisayardaki grafik işlemlerini gerçekleştiren bileşenlerdir.

Ekran kartını, minimalize edilmiş bir anakart gibi düşünebilirsiniz. CPU yerine GPU, sistem bellekleri karşılığında gömülü GDDRX video bellekleri yanında, anakartlarda bulunan BIOS, güç girişi ve VRM devreleri bir çok ortak bileşene sahip ekran kartları, kullanım amaçları farklı olsa da anakartlarla benzer fiziksel tasarımlara sahiptirler.

Ekran kartları anakartlara, slotlar (genişleme yuvaları – PCI Express) yardımı ile bağlanırlar. Güncel modeller, şu an piyasadaki pek çok işlemciden daha fazla güç tükettikleri için, harici güç beslemesine ihtiyaç duyar. Daha fazla güç ihtiyacı, doğal olarak daha fazla ısı anlamına gelir. Bu yüzden, giriş seviyesi bir kaç model hariç tüm ekran kartlarında ısınan GPU’ları serinletmek için özel tasarımlı performanslı soğutucular bulunur.

Görüntülerin oluşturulması, devre kartına gömülü halde bulunan GPU tarafından gerçekleştirilir. İlave edilecek efektleri (tessellation, shadow map, shadow cascade, surface shadow, volumetric illimination, ambient occlusion, depth of field, color saturation vs.) GPU hesapladıktan sonra ekran kartı üzerindeki GDDRX belleklere iletilir. Video belleklerde ise birleştirme yapılarak görüntü, çıkış portlarına gönderilir. Siz oyun oyarken monitörde izlediğiniz akıcı görüntüler, gerçek anlamda; GPU tarafından kare kare işlenip daha sonra birleştirilerek oluşturulmaktadır.

Kartlar üzerinde bulunan çıkış yuvaları, ürettilen verilerin monitör, projektör yada LCD/Plasma TV gibi görüntü birimlerine ulaştırılmasını sağlar. Bu çıkış yuvaları, çeşitlerine göre analog yada sayısal sinyaller gönderirler. Günümüzde artık analog (VGA) çıkışlara sahip modeller üretilmiyor.

AMD ve Nvidia, ekran kartı pazarının iki büyük üreticisidir. Bu iki marka, liderlik tahtını ele geçirmek için her yıl yeni tasarımlarla acımasızca savaşırlar ve sürekli yenilenen modeller üretirler. Şu an her iki markanın çok sayıda modeli piyasada bulunuyor. Satış stratejileri gereği, modeller giriş, orta ve üst seviye olarak üç ana grup altında sınıflandırılmış durumda. Bunlar:

1

Ekran Kartı Bileşenleri

Ekran Kartı Rehberi (1)

1. SLI/CrossFire köprüsü
2. Soğutucu
3. Güç girişi
4. Görüntü çıkışları
5. PCIex16 soketi
6. Devre kartı

SLI/CrossFire Köprüsü

IMG_4085

Birden çok ekran kartının, anakart üzerinde aynı anda kullanılması sırasıda, ekran kartları arasındaki veri trafiğini sağlayan soketlerdir.

Şu an AMD ve Nvidia’nın tepe seviyesi ekran kartları, Crysis 3 ve BattleFiled 3 gibi güzel ama ağır grafikler/detaylar içeren güncel oyunları oynatmakta zorlanmıyorlar. Ancak satın aldığınız ekran kartı, kısa süre sonra tanışacağımız yeni oyunlar için yetersiz kalabilir.

AMD ve Nvidia, 3D başarımını en üst seviyeye çıkartmak adına, iki veya daha fazla ekran kartının aynı anda kullanmasını sağlayan çözümlere sahipler. Bu uygulamalar AMD tarafında CrossFire, Nvidia’da ise SLI olarak adlandırılıyor. Çoklu ekran kartı kullanımı, saniyede üretilen daha fazla kare (FPS) sayısı yanında, tek ekran kartını zorlayan ve yüksek detay kalitesi için gerekli olan antialiasing (keskinlik yumuşatma), anisotropic filtering (eşyönsüz süzme), pixel shaders (nokta tarama) gibi özelliklerin de sorunsuz olarak kullanılmasını sağlar.

İki, üç yada dört adet ekran kartını aynı anda kullanmanız için; Crossfire veya SLI uyumlu bir ekran kartı/anakarta sahip olmanız ve sürücünüzün denetim panelini kullanarak çoklu grafik ayarını etkin hale getirmeniz yeterli olacaktır. Ekran kartlarının birbiriyle olan bağlantıları için kutu içeriğinde bulunan SLI yada CrossFire köprülerinden yardım alabilirsiniz. Çoklu ekran kartı kullanımı grafik performansını artırmak yanında, daha fazla güç tüketimi, yüksek sıcaklık ve gürültü değerleri gibi negatif özellikleri de beraberinde getiriyor. Bu tür uygulamalar için, kullanılan ekran kartının sayısına göre 850-1200 watt güç kaynağı, özel soğutmaya sahip ekran kartları, geniş iç hacimli ve soğutma performansı üst seviyede kasalar kullanılmalıdır.

Aşağıdaki, Intel X79 yongasetli MSI Bigbang-XPower II ve MSI N680GTX Lightning ekran kartları ile yapılan Quad SLI denemesi görülüyor:

Ekran Kartı Rehberi (7)