Giriş
Herkese merhabalar.
Son zamanlarda forumda sürekli olarak “ -...- AMD ekran kartı için AMD Software ayarları nasıl olmalı?” şeklinde konular görüyorum. Bu rehberde hem AMD Software içinde neler var, nasıl kullanılır onu göstereceğim hem de hangi ayarların nasıl yapılması gerektiğini anlatacağım.
Küçük bir not düşmek istiyorum:
Bu rehber ekran kartı overclock rehberi değildir. Bu tarz ayarlara değinmeyeceğim; çünkü overclock ayarları karttan karta değişiklik gösterir.
Eğer AMD Software’e az çok hâkimseniz, direkt aşağı kaydırarak “Yapılması Gereken Ayarlar” başlığına göz atabilirsiniz.
AMD Software’ı Tanıyalım
Ev (Ana Menü)
AMD Software’in ana menüsü, yani Ev sekmesi, aşağıdaki ekran görüntüsünde olduğu gibi görünmektedir.
Sol üst tarafta, ekran kartları için AMD tarafından sunulan hazır ayarlar bulunur. Buradan bu hazır profiller arasında geçiş yapabilir ve istediğinizi etkinleştirebilirsiniz.
Bir alt kısımda AMD Assistant ile karşılaşıyoruz.
Bu ayar kısaca, oyunlara girdiğinizde size yapılabilecek birkaç ayar önerir. Ayarları kendi kendine uygulamaz; sadece öneride bulunur. Ancak sürekli olarak “daha iyi performans için şu ayarı yap” gibi bildirimler almak istemiyorsanız, kapalı kullanmanızı tavsiye ederim. Her oyuna girdiğinizde açık olmasına gerek yok.
Bir alt kısımda Ortam ve Yakala bölümü yer alır.
Buradan istediğiniz zaman ekran görüntüsü alma, hızlı şekilde video kaydı başlatma gibi işlemleri yapabilirsiniz. Kısayol mantığında düşünebilirsiniz.
Biraz ortaya geldiğimizde Oyunlar kısmı bulunur.
Burada oynadığınız oyunları görebilir, oyunların üzerine tıklayarak hızlıca ayarlarını yapabilir veya oyunu doğrudan buradan başlatabilirsiniz. Ayrıca alt kısımda, oyunu kaç saat oynadığınız ve ortalama FPS değerleri gibi bilgiler de gösterilir.
Bir alt kısımda ise sizi AMD’nin web sayfasına yönlendiren, bir işinize yaramayacak bir görsel bulunur.
Sağ üst tarafa geldiğimizde, sürücü sürümünüzü görebilirsiniz. Ayrıca sürücünün ne zaman yayınlandığı gibi bilgiler de burada yer alır. İsterseniz güncelleme notlarını da buradan okuyabilirsiniz.
En sağ alt kısımda ise AI Chat bulunur.
Bende kurulu değil ve açıkçası kurulmasını da pek önermiyorum. Gerekli bir özellik değil. Kurduğunuz zaman, sağ tarafta yapay zekâ ile sohbet başlatabiliyorsunuz. Türkçe dil desteği vardı diye hatırlıyorum; bir kere denemelik yüklemiştim.
Oyunlar Sekmesi
Ana sayfadan farklı bir sekmeye geçtiğimizde, AI sohbet bölümü yine açılıyor; burayı geçiyorum.
Oyunlar kısmına geldiğimizde, oynadığınız oyunları burada görebilirsiniz. Oyunların üzerine tıklayarak, birazdan değineceğim yapılması gereken ayarlar kısmına daha detaylı şekilde girebiliyorsunuz.
Ekran Kartları
Ekran Kartları kısmına gelecek olursak, burada aslında global ayarlar dediğimiz ayarları yapıyoruz. Yani her oyunda varsayılan ve geçerli olmasını istediğiniz ayarları buradan belirleyebiliyorsunuz. Bu bölüme de ilerleyen kısımlarda detaylıca değineceğim.
Danışmanlar
Danışmanlar kısmında ise oynadığınız oyunlar için, hangi ayarları açarsanız veya kapatırsanız performansınız artar gibi öneriler sunuluyor.
Açık konuşmak gerekirse, bu önerileri çok dikkate almamanızı önermiyorum.
Kayıt ve Yayın Sekmesi
Bu kısımda kayıt alma ayarlarını yapabilir veya aldığınız son kaydın doğrudan ön izlemesini görüntüleyebilirsiniz. Ben bu bölümü genelde pek kullanmıyorum; OBS varken çok tercih etmiyorum. Eğer burada bilgi eksikliğim varsa düzeltebilirsiniz.
Denetimler
Sol kısma baktığınızda genel kayıt ayarları görünür.
Buradan:
- Kayıt alma
- Mikrofonu sessize alma (mute)
- Kamerayı kapatma
- Mikrofon ses seviyesi
gibi ayarları değiştirebilirsiniz. Zaten seçeneklerin isimlerinden ne işe yaradıkları az çok belli, o yüzden çok uzatmaya gerek yok.
Canlı Yayın
Canlı yayın kısmına geldiğimizde, burada yapılan ayarlar aslında kayıt kısmıyla neredeyse aynıdır.
Tek fark olarak:
- Chat okuma
- İstediğiniz zaman yayını başlatma
- OBS’de olduğu gibi sahneler arası geçiş yapabilme
gibi ekstra özellikler bulunur. Farklı sahneler oluşturup, örneğin AFK kalmanız gerektiğinde “Yayın birazdan devam edecek” gibi bir ekran göstermeyi ayarlayabilirsiniz.
Sahne Düzenleyicisi
Burada sahnenin neresinde webcam, chat gibi öğelerin görüneceğini ayarlayabilirsiniz. Ayrıca ekrana sayaç veya kronometre gibi öğeler eklemeniz de mümkün.
Ortam
Bu kısımda aldığınız kayıtları görebilirsiniz.
Kayıtların üzerine tıklayarak izleyebilir, sağ sütun üzerinden düzenleme yapabilir veya doğrudan silebilirsiniz.
Ayarlar
Bu bölümde aldığınız kayıtlarla ilgili genel ayarlamalar yapılır.
Örneğin:
- Kayıt kalitesi
- FPS değeri
Kayıt profili
gibi ayarları buradan değiştirebilirsiniz.
Performans Sekmesi
Ölçümler
Bu kısımda:
- Ekran kartı kullanımı
- Sıcaklık
- Güç tüketimi
- İşlemci sıcaklığı
gibi değerlere bakabilirsiniz. Ancak buradaki değerler, özellikle işlemci tarafında, her zaman çok doğru okunmayabiliyor. Bu yüzden ben burası yerine RTSS (RivaTuner Statistics Server) kullanmanızı daha çok tavsiye ederim.
Sağ taraftan katman ayarlarını yaparak, burada okunan değerlerin ekranda gösterilmesini sağlayabilirsiniz. Metrik katmanını etkinleştir seçeneğini açtığınızda, oyun içinde bu değerleri artık canlı olarak görebilirsiniz.
Ayarlanıyor
Bu kısımda overclock gibi işlemler yapılabiliyor.
Örneğin:
- Ekran kartına özel fan ayarı
- Undervolt işlemleri
gibi ayarları buradan yapabiliyorsunuz. Ancak burası biraz karışık olduğu için, belki ayrı bir rehber şeklinde anlatmak daha iyi olabilir. O yüzden şimdilik fazla detaylı değinmeden geçiyorum.
Ayarlar
Bu bölümde, ölçüm ayarlarını ile ilgili ufak ayarlar ve performans kaydı bulunuyor.
Smart Technology Sekmesi
Buradan AMD’nin yapay zekâ destekli teknolojilerine erişebiliyorsunuz.
- Noise Suppression: Ortamdaki gürültüyü azaltır.
- Privacy View: Web kameranızı kullanarak, göz hareketlerinize göre ekranın belirli kısımlarını gizleme gibi işlemler uygular.
- SmartAccess Video: Video sıkıştırma ve işleme işlemlerini daha hızlı hâle getirir.
- SmartAccess Memory: Bildiğimiz SAM’in durumunu gösterir. Resizable BAR açtığınızda otomatik olarak etkin hâle gelir ve oyun içi performans artışı sağlar.
Şimdi, ayarlara geçmeden önce özellikle oyun tarafındaki özelliklerin neler olduğunu ve ne işe yaradıklarını kısaca tanıyalım.
Oyun Kısmındaki Ayarlar
Oyun Deneyimi
AMD tarafından bize sunulmuş hazır ayarlar arasında geçiş yapmanızı sağlar.
Radeon Super Resolution (RSR)
Bu özellik, monitörünüzü daha düşük bir çözünürlüğe alıp oyunun görüntüsünü upscale ederek kalite kaybını azaltmaya çalışır.
Düşük sistemlerde FPS artışı için önerilir.
AMD Fluid Motion Frames 2 (AFMF 2)
Sürücü taraflı kare üretimi yaparak oyun içindeki FPS’inizi artırır.
Oyun içinde gerçek karelerin arasına yapay kareler ekleyerek, oyun motorunda herhangi bir değişiklik olmadan FPS’inizi yükseltir.
AMD FSR Yükseltme
Klasik FSR ayarını açmaya yarar. Bu ayar kapalıyken oyunlarda FSR’ı açamazsınız.
Oyun, daha düşük çözünürlükte render edilir ve daha yüksek çözünürlüğe yazdırılır. Performansı artırır ancak kalite kaybına sebep olabilir.
AMD FSR Kare Üretimi
AFMF’nin aksine, sürücü tabanlı değil, doğrudan oyun motorunda çalışan bir özelliktir.
Görsel akıcılık açısından AFMF’den daha iyidir. AMD’nin FSR teknolojisi altında kullandığı FSR Frame Generation (FSR FG) özelliğidir.
Radeon Anti-Lag
Oyunlarda input lag’i azaltır.
Radeon Chill
Bir tür FPS sınırlayıcıdır. Oyunda AFK kaldığınızda veya hareket etmediğinizde karta gereksiz yük bindirmez ve FPS’i bilinçli şekilde düşürür.
Radeon Image Sharpening 2
NVIDIA’nın DLAA teknolojisine benzer şekilde görsel kaliteyi artırmaya yarar.
Ancak sürücü tabanlı çalıştığı için DLAA kadar fark yaratmaz. MSAA veya TAA’sı kötü olan oyunlarda kenarları keskinleştirmek için kullanılabilir.
Performansa etkisi yoktur.
Radeon Geliştirilmiş Senkronizasyon
V-Sync’e alternatif olarak kullanılabilir. FPS’i, monitörünüzün Hz değerine göre sabitler.
Dikey Yenileme İçin Bekle
V-Sync’i açıp kapatmaya yarar. Oyunda V-Sync açtığınız zaman, sürücü tarafında da aktif olmasını sağlar.
Ekran
AMD FreeSync
Monitörünüz destekliyorsa açabilirsiniz.
Oyunlarda ekran yırtılması (tearing) ve ghosting gibi sorunları azaltır. Ancak FPS oyunlarında kapatmanız genelde daha iyi olacaktır.
Ölçekleme Modu
Ekranınıza özel çözünürlükler ayarladıysanız, görüntünün sağa–sola kayması gibi durumları değiştirerek düzeltmenizi sağlar.
Tamsayı Ölçekleme
Çözünürlüğünüz düşükse, görüntüde oluşabilecek bulanıklaşma gibi sorunları düzeltir.
Özel Renk
Monitörünüzün renk ayarlarını değiştirmenizi sağlar.
Ancak renk ayarı yapacaksanız, bunu buradan değil de monitörünüzün OSD menüsünden yapmanızı daha çok tavsiye ederim. Yazılımsal olarak bu ayarları değiştirmek yerine, fiziksel olarak doğrudan monitör üzerinden ayarlamak daha sağlıklıdır.
NVIDIA Control Panel ile IPS paneli OLED gibi göstermeye çalışanlar vardı; birkaç ayar çekerek belki güzel sonuçlar alınabilir ama normal bir kullanıcı için çok kurcalamaya gerek yok.
Renk İyileştirmesini Görüntüle
Kısaca hazır renk profili olarak düşünebilirsiniz.
Renk Eksikliği Düzeltmesi
Farklı türlerde renk körlüğü yaşayan kullanıcılar için yapılabilecek renk ayarlarını içerir.
Gelişmiş
Örtüşme Önleme
DirectX 9 oyunlar için sürücü tabanlı kenar yumuşatma olarak düşünebilirsiniz.
Örtüşme Önleme Yönetimi
Kenar yumuşatmanın türünü seçmenize yarar.
Morfolojik Örtüşme Önleme
Daha az performans kaybı ile kenar yumuşatma sağlar.
Yönbağımlı Filtreleme
Doku keskinliğini artırır. Yine sadece DirectX 9 oyunları için geçerlidir.
Doku Filtreleme Kalitesi
Kenar yumuşatmanın kalitesini seçmenizi sağlar.
Yüzey Biçimi Optimizasyonu
Kenar yumuşatmada optimizasyon sağlayarak performans kaybını azaltır.
Mozaik Döşeme Modu
3D nesnelerin detaylarını artırır.
OpenGL Üçlü Arabelleğe Alma
DirectX 9 oyunlarında performans artışı sağlayabilir.
Ayarlar Sekmasi
Ekran
Adaptive Sync Compatible
Oyundaki FPS’inize göre ekranın yenileme hızını değiştirerek ghosting ve yırtılma (tearing) oluşmasını engeller.
Virtual Super Resolution (VSR)
NVIDIA’daki DSR ile aynı mantıkla çalışır.
Ekranı ve oyunu daha yüksek çözünürlükte render edip/işleyerek, monitörünüzün çözünürlüğüne göre downscale eder. Bazı durumlarda görüntü kalitesi artışı sağlayabilir; ancak performans kaybına sebep olabilir.
GPU Ölçekleme
Ekran kartı, düşük çözünürlüklü bir görüntünün kalitesini artıracak şekilde ölçekleme yapar.
Ölçekleme Modu
Ölçeklemenin nasıl yapılacağını seçmenizi sağlar.
Tamsayı Ölçekleme
GPU ölçeklemesiyle bozulabilecek veya bulanıklaşabilecek görüntüleri daha net hâle getirir.
Bu üç ayar (GPU ölçekleme – Ölçekleme modu – Tamsayı ölçekleme) birbirini tamamlayan ayarlardır.
Renk Derinliği
Ekranınızın renk derinliğini seçersiniz.
8 bit veya monitörünüz destekliyorsa 10 bit seçmeniz, daha iyi görüntü ve daha canlı renkler sunar.
Piksel Biçimi
Renklerin nasıl kodlanıp monitöre gönderileceğini belirler.
RGB 4:4:4 (Tam RGB) kullanılması önerilir.
Renk İyileştirmesini Görüntüle
Hazır renk profilleri sunar.
Özel Renk
Ekran için özel renk ayarı yapmanızı sağlar.
Ancak daha önce de bahsettiğim gibi, bu tarz ayarları monitörünüzün OSD menüsü üzerinden yapmanız daha sağlıklı olacaktır.
Renk Eksikliği Düzeltme
Renk körlüğü yaşayan kullanıcılar için renk ayarlama seçenekleri sunar.
Özel Çözünürlük
Monitörünüzün desteklediği kadar özel çözünürlük oluşturabilirsiniz. Özellikle FPS oyuncuları için çözünürlüğü özelleştirmek, daha iyi bir oyun deneyimi sunabilir.
Geçersiz Kıl: HDCP Desteği
Kısaca kopya korumasıdır.
Netflix gibi ücretli platformlardan video kaydı alınıp yasa dışı şekilde paylaşılmasını engeller. Bazen sorunlara sebep olabildiği için AMD kapatma seçeneği sunmuştur; ancak film izlerken ekranın siyah kalmasını istemiyorsanız açık bırakmanız önerilir.
AMD Privacy View
Privacy View özelliğini açıp kapatmaya yarar.
Evet, genel olarak hangi ayarın ne işe yaradığına vb. değindim. Şimdi gelin, yapılacak ayarlara geçelim.
Yapılacak Ayarlar
Oyun > Ekran Kartları
Bu kısımda ben genelde Kalite modu kullanıyorum. Bazı oyunlar için özel ayarlar yaptığım için çoğu zaman bu modda kalıyor. Ancak genel olarak açılıp kapatılabilecek ayarlara bakmak adına Varsayılan profili seçip tek tek üzerinden geçelim.
Önerilen Genel Ayarlar
- Radeon Super Resolution:
Performans sorunu yaşamıyorsanız kapalı kalsın. - AMD Fluid Motion Frames 2.1:
Kapalı kalsın. - AMD FSR Yükseltme:
Açık kalsın.
Oyun içinde performans sorunu yaşamıyorsanız FSR’ı oyunun içinden kapalı tutabilirsiniz. Ancak bu ayar sürücüde kapalı olursa, bazı oyunlarda “FSR desteklenmiyor” gibi hatalar alabilirsiniz. O yüzden sürücü tarafında hep açık olması daha sağlıklı. - AMD FSR Kare Üretimi:
FSR gibi bu da açık kalabilir. Oyun içinde daha fazla FPS almak istediğinizde FSR FG açmak isterseniz, bu ayar kapalıysa kullanamazsınız. - Radeon Gecikme Önleme (Anti-Lag):
Açık kalabilir.
Input lag hissetmiyorsanız kapatabilirsiniz ama açık kalmasının da bir zararı yok. - Radeon Boost:
Bu özelliğe yukarıda değinmemiştim sanırım. Bu özellik, hızlı kamera hareketlerinde çözünürlüğü anlık olarak düşürerek FPS drop yaşanmasını engeller.
Eğer oyunlarda drop yaşamıyorsanız kapalı kalması daha iyidir. - Radeon Chill:
Güç tasarrufu amacıyla açılabilir. Boştayken FPS’i 60’a düşürüp, maksimum FPS’i ise 300’e kadar çekebilirsiniz.
Ancak özellikle yoğun oyunlarda tam performans almanızı engelleyebilir. Kartın tam yük alamadığı sahnelerde FPS’i bilinçli olarak düşürdüğü için, güç tüketimi veya coil whine gibi sorunlardan şikâyetçi değilseniz devre dışı bırakmanız daha iyi olur. - Radeon Image Sharpening 2:
Performansı etkilemediği için, oyunlarda biraz daha netlik kazanmak adına açılabilir.
Bazı oyunlarda fark çok hissedilmeyebilir ama açık kalmasının bir zararı yok. - Video Yükseltme Özelliği:
Chromium tabanlı tarayıcılarda (YouTube vb.) video görüntü kalitesini artırır.
Oyunlarla doğrudan alakası olmadığı için kapalı kullanmanız daha iyidir. Bazı videolarda yapay keskinlik hissi verebilir. - Radeon Geliştirilmiş Senkronizasyon:
Oyun içi V-Sync yerine bunu tercih etmek daha iyi bir seçenek.
Benim ihtiyacım olmadığı için devre dışı kullanıyorum. - Dikey Yenileme İçin Bekle (V-Sync):
Devre dışı kalsın.
V-Sync kullanmanızı önermiyorum. - Kare Hızı Hedef Kontrolü (FRTC):
FPS’i monitörünüzün Hz değeriyle sınırlayabilirsiniz.
V-Sync alternatifi gibi düşünülebilir ama çok gerekli değil. Geliştirilmiş Senkronizasyon daha iyi performans verir.
Geri kalan ayarları kurcalamanıza gerek yok; çoğu DirectX 9 oyunları için geçerlidir.
Ayrıca ekranınız 10 bit renk destekliyorsa, 10 bit piksel biçimini etkinleştirin.
Bu şekilde oyunlar için genel ayarlarımız tamamlanmış oluyor.
İsterseniz daha yüksek performans almak istediğiniz oyunlarda Fluid Motion Frames 2.1, görsel kalite istediğiniz oyunlarda Image Sharpening 2 gibi ayarları senaryoya göre özelleştirebilirsiniz. Farklı oyunlar için farklı ayarlar daha tutarlı sonuç verecektir.
AMD Software > Genel Ayarlar
Sistem
- Sorun Algılama: Açık olsun.
- Diğer ayarlar zaten ayarlanabilir şeyler değil, varsayılan hâliyle bırakın.
Ekran
- Adaptive Sync Compatible:
Etkin olsun.
Özellikle oyunlarda ghosting veya yırtılma sorunu yaşıyorsanız kesinlikle açın. - Virtual Super Resolution (VSR):
Ekstra görsel kalite istiyorsanız ve ekran kartınız yeterince güçlüyse açabilirsiniz.
Örneğin; bende RX 9060 XT 16 GB var ama 1080p monitör kullanıyorum diyelim. Bu durumda VSR açıp çözünürlüğü 2K yaparsam, oyun 2K’da render edilir ve bana downscale edilerek gelir.
Böylece ekran kartının gücünden biraz daha faydalanır, oyunlarda hafif kalite artışı elde edebilirim. Ayrıca darboğaz gibi durumlar için adeta ilaç gibidir. - GPU Ölçekleme:
Kapalı bırakın.
Monitör kendi ölçeklemesini yapsın; gerekli bir özellik değil. - Renk Derinliği:
Seçebildiğiniz en yüksek değeri seçin.
Eğer monitörünüz 8 bit + FRC ise, benim yaptığım gibi 10 bit seçebilirsiniz. - Renk Biçimi:
En iyi ve en doğal seçenek olan RGB 4:4:4 kullanın.
Diğer ayarlar genel olarak oyun performansına veya görüntü kalitesine bir etki etmediği için, bu ayarları yapmanız yeterlidir.
Not:
- FPS oyunları için / hikâye oyunları için kendinize özel ayrı preset’ler de
hazırlanabilir.
Kapanış
Bu rehberde sizlere AMD Radeon Software’i tanıttım, özelliklere kısaca değindim, ne işe yaradıklarını açıkladım ve genel olarak yapılması gereken ayarları paylaştım.
Bu rehber, forumda yeni AMD ekran kartı alıp ne yapacağını bilmeyen kişiler için bir referans olarak kullanılabilir.
Umarım işe yarar ve faydalı bir rehber olmuştur.
