Linux dağıtımlarındaki Wayland ve X11 farkları nelerdir?

Normal Şövalye

Centipat
Katılım
13 Haziran 2025
Mesajlar
1.169
Çözümler
15
Daha fazla  
Cinsiyet
Erkek
Arkadaşlar, çok fena kafam takıldı Wayland ve X11 gibi şeyler ile giriş yapma varmış. NVIDIA kartlarda Wayland çok önerilmiyor açıkça. Nedeni nedir ve bunlar nedir tam olarak? Destek için teşekkürler.
 
X11 ve Wayland görüntü sunucu protokülüdür. X11 80'lerden kalma olduğu için arada çok fazla katman olduğu için görüntüde yırtılmalar (tearing) yaşanabiliyor ve güvenlik tarafında zayıf. Wayland ise daha modern ve yenilikçi olduğu için Aradaki gereksiz tüm basamakları kaldırıp uygulamayı doğrudan görüntü yöneticisiyle (Compositor) konuşturuyor. Bu da daha düşük gecikme yaratıyor. Ve ben NVIDIA kartımla Wayland kullanıp herhangi bir sorun yaşamadım.
 
X11 ve Wayland görüntü sunucu protokülüdür. X11 80'lerden kalma olduğu için arada çok fazla katman olduğu için görüntüde yırtılmalar (tearing) yaşanabiliyor ve güvenlik tarafında zayıf. Wayland ise daha modern ve yenilikçi olduğu için Aradaki gereksiz tüm basamakları kaldırıp uygulamayı doğrudan görüntü yöneticisiyle (Compositor) konuşturuyor. Bu da daha düşük gecikme yaratıyor. Ve ben NVIDIA kartımla Wayland kullanıp herhangi bir sorun yaşamadım.
Tamamdır teşekkür ederim.
 
İkisi de görüntü sunucusu diye geçer. Bir nevi birçok API (bağlantı noktası) vardır ve herhangi bir görsel yazılım, bu sunuculardan hangisi etkinse onun bağlantı noktalarına istek atar ve bu sunucularda Linux kernel ile GPU'ya erişip, ekrana çizim yapar.


Nvidia'nın standartlarına uymuyor Wayland, Nvidia'da Wayland standartlarına uymuyor. Ondan Nvidia ile iyi çalışmaz Wayland. Yakın zamanda iyileşti haberleri de genel olarak doğru olmayabilir, pek güven vermiyor açıkçası ve DX 12 sorunlarını çözmediler.
 
İkisi de görüntü sunucusu diye geçer. Bir nevi birçok API (bağlantı noktası) vardır ve herhangi bir görsel yazılım, bu sunuculardan hangisi etkinse onun bağlantı noktalarına istek atar ve bu sunucularda Linux kernel ile GPU'ya erişip, ekrana çizim yapar.


Nvidia'nın standartlarına uymuyor Wayland, Nvidia'da Wayland standartlarına uymuyor. Ondan Nvidia ile iyi çalışmaz Wayland. Yakın zamanda iyileşti haberleri de genel olarak doğru olmayabilir, pek güven vermiyor açıkçası ve DX 12 sorunlarını çözmediler.
Peki ya şu an RTX 4060 ekran kartımda hangisini kullanmam daha mantıklı?
 
Tek monitör varsa X11, çift monitör varsa Wayland kullanman daha iyi olur.

Ama oyun oynuyacaksan Windows şu an PC için rakipsiz yani. Onu kullanmak daha doğru olur.
Windows'un arayüzü artık beni baya sıktı, mahremiyet olsun falan filan. Linuxdaki özelleştirme seçenekleri falan filan hoşuma gidiyor. Wayland kullanmaya bakıcam şimdilik sorun yaşamamak için bir kurtarma için terminal komutlarını yazcam bir kağıda.
 
Windows'un arayüzü artık beni baya sıktı, mahremiyet olsun falan filan. Linuxdaki özelleştirme seçenekleri falan filan hoşuma gidiyor. Wayland kullanmaya bakıcam şimdilik sorun yaşamamak için bir kurtarma için terminal komutlarını yazcam bir kağıda.
Geçmeden önce şunu belirtim; Nvidia 4060 Ti kullanıcısıyım ve Linux deneyimi bayağı iyi olan biriyim.

Özellikle oyunlarda çile bülbülüm çile :D. Geçme diye demiyorum fakat AMD GPU'n olsa bile bir sürü sorun yaşayacaksın oyunlarda.

Not; art niyetim ve bilmişlik taslamak için yazmadım, tamamen sizin için zaman kaybı olmasın diye yazdım.
 
Geçmeden önce şunu belirtim; Nvidia 4060 Ti kullanıcısıyım ve Linux deneyimi bayağı iyi olan biriyim.

Özellikle oyunlarda çile bülbülüm çile :D. Geçme diye demiyorum fakat AMD GPU'n olsa bile bir sürü sorun yaşayacaksın oyunlarda.

Not; art niyetim ve bilmişlik taslamak için yazmadım, tamamen sizin için zaman kaybı olmasın diye yazdım.
Nasıl yani oyunlarda FPS dropları gibi mi?
 

Bu konuyu görüntüleyen kullanıcılar

Technopat Haberler

Yeni konular

Geri
Yukarı