Bahsettiğiniz şey network değil de networkler aracılığıyla olan referanstır ki torpille alakası yok onun. Torpil hak etmeyerek hak edenlerin önüne geçmek, mesela bir devlet dairesinde mülakatlara girersiniz adam kafadan eler sizi yeğenini alır daha iyi olmanıza rağmen, bu torpil ve hak yemektir. Referans genelde özel sektörde olur, adam mesela yazılım mühendisi arıyor, ilandaki herhangi biri yerine güvenilir birinin referans olduğu birini tercih etmek isteyebilir, muhtemelen de ister. Çünkü her şey kağıt üstünde CV'de göründüğü gibi olmayabilir, işe aldığı adama güvenmek ister. Bu torpil değil çünkü en büyük sebebi özel sektör olması, isterde ikinizi de alır isterse kimseyi almaz, kötü birini alırsa da zarar onun olur en fazla batar. Devlette ise torpille girersen maaşını alır oturursun, yaptığın iş de kötü olabilir onun zararı yine sana.
Diğer en büyük fark referansın yapılma şekli. Torpilde "amcasının yeğeninin anneannesi" gibi tamamen kişisel bağlar kullanılırken referanslar genelde mezun olduğunuz okulun diğer mezunları, okurken edindiğiniz arkadaşlar veya hocalarınızdan yapılıyor. Yani referans yapan kişinin de yetkin, başarılı, bir yerlere gelmiş biri olması lazım ki size referans olduğunda bir ağırlığı olsun. Hatta faaliyetine katıldığınız bir kulübün sadece adı bile size referans olabilir (direkt işe sokmaz muhtemelen ama katkı sağlar). Tanım olarak "referans olmak" referans olan kişiyi de kapsadığından herkes size babasının hayrına referans olmaz, itibarlarını neden riske atsınlar? Zayıfsanız referans alma ihtimaliniz de düşüyor öyle olunca. Ha özel sektörde 'referans' adı altında bildiğiniz yeğenini akrabasını yetkin olmamasına rağmen işe aldıran yok mu, hem de nasıl. Referans güzellemesi yapmıyorum. Ama referansın tamamı bu değil.
Network de bunun üzerinden anlatılabilir işte. Tanıştığınız, bağlantı kurduğunuz belki de bir şeyler yaptığınız insanlar sizin networkünüzü oluşturuyor. Bu networkü kurarken de önce okuduğunuz okulun ortamı sonra da etiketi çok büyük katkı sağlıyor. 1. sınıf olarak dilim bu kadar döndü, benim bildiğim network ve referans işi böyle. GPA konusunda da, araştırdığım kadarıyla çoğu şirkette GPA'ınızın 0.3 puan daha yüksek olmasındansa kulüplerde organizasyonlarda görev almanızı (kulüpler de referanstır), projeler yapmanızı ve 'referans' dedikleri güvenilir, yetkin ve başarılı kişiler tarafından önerilmenizi daha çok önemsiyorlar.